حاصلی اندک از رنجی بسیار

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز گلستان؛ سال هاست در فصل برداشت گوجه فرنگی، به سبب کمبود کارخانه تولید رب، کشاورزان مجبورند محصول خود را با قیمت اندک به دلالان بفروشند.
این داستان به سبب نبود یا کمبود صنایع فرآوری برای هلو و آلو، سیب زمینی و برخی دیگر از محصولات باغی و زراعی تکرار می‌شود؛ و این بار شالی کاران به سبب کمبود شالیکوبی محصول خود را باقیمت بسیار اندک به دلالان می‌فروشند تا شالی‌ها در کيسه نپوسد.

 

سال‌های گذشته به سبب کم بودن سطح زیر کشت شالی مشکل کمتر رخ می‌نمود، اما باران‌های امسال سبب شد کشاورزان گلستانی ده برابر پارسال شالی بکارند.
معاون بهبود تولیدات گیاهی جهادکشاورزی گلستان گفت: امسال کشاورزان گلستانی در یکصد و ۲۰هزار هکتار شالی کاشته بودند که پیش بینی می‌شود ۷۰۰هزار تن شلتوک برداشت کنند.
این میزان شالی در صورتی برداشت می‌شود که به گفته مدیر صنایع کشاورزی جهاد کشاورزی گلستان میزان ظرفیت فرآوری شلتوک دراستان ۴۰۰هزار تن است.
به گفته عید محمد فاروقی ۱۲۵ کارخانه شالیکوبی در گلستان فعال است.
کمبود شالیکوبی در گلستان برای سودجویان نعمت شده است و آنان با قیمت اندک حاصل دسترنج شالیکاران را می‌خرند.
آقای مقدم که در ۴۰هکتار زمین شالی کاشته بود گفت:: شالیکوبی‌ها تا یک ماه دیگه هم به ما نوبت نمی‌دهند و ما، چون جایی برای نگهداری نداریم مجبوریم آنها را در کیسه نگهداریم و تا آنموقع نیز شالی‌ها می‌پوسند.

 

مقدم گفت: دلالان از دیگر استان‌ها شالی ما را هر کیلویی چهارهزار و ۵۰۰تومان می‌خرند و برنج‌ها را چند برابر قیمت می‌فروشند.
به گفته آقای مقدم، با این قیمت، هزینه‌های سم، کود، کاشت، داشت و برداشت و انتظار چهار ماه کشاورز سربه سر می‌شود.
در این میان فقط کسانی که بی زحمت پول به جیب می‌زنند دلالانی هستند که با یک تلفن هر کیلوگرم شالی را چهارهزار و ۵۰۰تومان می‌خرند و هر کیلوگرم برنج را بیست هزار تومان می‌فروشند.
تولید کننده و مصرف کننده نیز در این میان بیشترین ضرر را از این تفاوت قیمت متحمل می‌شوند.
علی قلی ایمانی رییس خانه کشاورز گلستان گفت: ۶۰درصد از شالی تولید شده در گلستان به سبب کمبود کارخانه شالیکوبی به استان‌های گیلان، فارس و به ویژه مازندران می‌رود.

 

خرید تضمینی شالی توسط تعاون روستایی خواسته برنجکاران برای حل این مشکل است.
اما کارشناس زراعت جهادکشاورزی گلستان گفت: به سبب کم آبی سیاست جهادکشاورزی حمایت از کشت برنج نیست.
خانم نظری افزود: در گلستان فقط صاحبان حدود ۱۵هزار هکتار که زمین هایشان نسقی و در کنار رودخانه هاست یا در نواحی ساحلی در غرب استان قرار دارد اجازه کشت شالی به شیوه غرقابی را دارند.
وی گفت: جهاد کشاورزی نمی‌تواند از دیگر شالی کاران حمایت کند و کشاورزان خودشان باید چاره ایی برای مشکل پیدا کنند.
او افزود: پیشنهاد ما تشکیل تعاونی‌های محلی شالیکاران است تا شالی‌ها توسط این تعاونی‌ها به شالیکوبی‌های دیگر استان‌ها فرستاده شود و پس از تبدیل به برنج شدن دوباره به دست کشاورز برسد و دست دلالان کوتاه شود.

 

علاوه بر کمبود شالیکوبی، فرسوده بودن شالیکوبی‌ها نیز دیگر مشکل کشاورزان است.
یکی از صاحبان کارخانه‌های شالیکوبی در گرگان گفت: هر واحد شالیکوبی مدرن توانایی تبدیل روزانه ۱۰۰ تن شلتوک به برنج را دارد، این در حالی است که دست کم ۴۰واحد سنتی هم نمی‌توانند این عملکرد را داشته باشند.
مسعود عراقی که هفت سال پیش شالیکوبی خود را نوسازی کرده است افزود: در واحد‌های جدید که چند ماشینی است میزان شکستگی برنج ۱۲ونیم درصد کمتر است و برنج به دست آمده کیفیت بالاتری دارد.
علی نجفی شالیکارکردکویی گفت: شکسته شدن میزان زیادی از برنج‌ها هم سبب ضرر دیدن کشاورز می‌شد که با شالیکوبی‌های جدید این میزان کمتر شده است.
محمدی یکی از شالیکوبی داران گنبدی هم گفت: در واحد‌های سنتی به علت وجود روش سایشی برای تولید برنج شکستگی برنج افزایش می‌یابد، اما در سیستم‌های جدید با وارد کردن حرارت از شکسته شدن برنج تا حد زیادی جلوگیری می‌شود.
مدیر صنایع جهاد کشاورزی گلستان گفت: از ۱۲۵واحد فقط حدود ۴۰کارخانه صنعتی است و بقیه سنتی و نیمه صنعتی است.
عید محمد فاروقی افزود: بهسازی هر شالیکوبی سنتی و تبدیل آن به واحد نیمه صنعتی با توجه به ظرفیت و فن آوری مورد استفاده بین یک تا دو میلیارد تومان هزینه دارد.

 

او افزود: با توجه به سیاست‌های ابلاغی وزارت جهاد کشاورزی برای ممنوع شدن کشت شالی در گلستان، نمی‌توانیم برای صنعتی کردن واحد‌ها از شالیکوبی داران حمایت کنیم.
فاروقی البته این نکته را هم اضافه کرد که به تازگی وزارت جهادکشاورزی برای کشت برنج به شیوه خشکه کاری در ۵۰هزار هکتار در گلستان مجوز صادر کرده است که در تلاشیم با استفاده از این مورد بتوانیم زیر ساخت‌های مورد نیاز برای فرآوری شالی‌ها را فراهم کنیم و از شالیکوبی داران برای تجهیز کارخانه هایشان حمایت کنیم.
وی گفت: توسعه شالیکوبی‌ها می‌تواند به رونق اقتصادی در گلستان کمک کند.
او افزود:واحد‌های شالیکوبی در سال فقط ۲تا۳ ماه فعالیت می‌کنند، ولی با تجهیز این واحد‌ها به خشک کن، زمان فعالیت آن‌ها به ۶ماه افزایش می‌باید و شمار بیشتری از افراد مشغول به کار می‌شوند.
هر واحد شالیکوبی بسته به ظرفیت برای ۵تا۲۰ نفر شغل فراهم می‌کند.
فاروقی هم چنین گفت: اگر زیر ساخت‌ها و کارخانه‌های شالیکوبی مدرن در گلستان فراهم باشد نیازی به خروج شالی به دیگر استان‌ها نیست و می‌توان علاوه بر فرآوری شالی و تبدیل آن به برنج، برای بخش صنایع بسته بندی در استان نیز محصول مورد نیاز را فراهم کرد.
با فراهم بودن این زیر ساخت می‌توان در هر مرحله از تبدیل محصول خام به فرآورده استفاده اقتصادی کرد و برای تعداد بیشتری شغل و رونق اقتصادی فراهم کرد.